Od odejścia z pracy do 60. urodzin żyjesz z pieniędzy poza kontami emerytalnymi, bo IKE wypłaca zysk bez podatku dopiero od 60, a IKZE z ryczałtem od 6512. W naszym przykładzie 35-latek z 400 000 zł, który odkłada 8 000 zł miesięcznie, kończy pracę w wieku 46 lat, a ten okres trwa 13 lat i 5 miesięcy. Same koszty życia przez ten czas to w dniu odejścia około 1 032 000 zł3.
Ten okres nazywamy mostem do emerytury.
Ile pieniędzy trzeba mieć na most?
Na sam most tyle, ile wynoszą koszty życia do 60, pomniejszone o to, co te pieniądze zarobią po drodze. W przykładzie to około 1 032 000 zł3. Ta kwota nie obejmuje podatku Belki od sprzedaży ze zwykłego rachunku, więc w praktyce potrzeba więcej2. Kwota w dniu odejścia jest wyższa także dlatego, że ten sam majątek musi potem dołożyć się do życia po 60, kiedy samo IKE nie wystarcza.
Policzyliśmy cały plan dla osoby w wieku 35 lat, która ma 400 000 zł oszczędności i co miesiąc odkłada 8 000 zł. Wydaje 6 000 zł miesięcznie i zakłada 6% zwrotu rocznie. Oszczędności idą najpierw na IKE, a część ponad roczny limit trafia na zwykłe konto4.
Majątek w czasie: praca, most i wypłata z IKE/IKZE
| Moment | Wiek | Kapitał dostępny | IKE/IKZE |
|---|---|---|---|
| Odejście z pracy (maj 2038) | 46 lat | 2 091 915 zł | 499 132 zł |
| Wypłata z IKE | 60 lat | 2 860 112 zł | 0 zł |
| Koniec planu | 90 lat | 0 zł | 0 zł |
| Odejście z pracy | maj 2038 (46 lat) |
|---|---|
| Most do wypłat z IKE/IKZE | 13 lat 5 mies. |
| Podatek przy wypłatach w całym planie | 1 407 685 zł |
| Wiek | 35 lat |
|---|---|
| Majątek dostępny | 400 000 zł |
| Konta emerytalne od 65 lat (IKZE) | 0 zł |
| Odkładasz miesięcznie | 8 000 zł |
| Koszty życia miesięcznie | 6 000 zł |
| Stopa zwrotu rocznie | 6% |
| Nowe wpłaty na | IKE |
Ta osoba może przestać pracować w maju 2038, w wieku 46 lat. Ma wtedy 2 091 915 zł poza IKE i 499 132 zł na IKE. Most trwa 13 lat 5 mies., a w wieku 60 lat, po odblokowaniu IKE, majątek wynosi 2 860 112 zł4.
Datę odejścia wyznacza więc cały plan do 90. roku życia, a nie sam most. Most nie jest u niej wąskim gardłem: w wieku 60 lat cały majątek, 2 860 112 zł, jest większy niż 2 591 047 zł, które miała razem z IKE w dniu odejścia4. Kwoty są nominalne, a koszty rosną z inflacją 2,5% rocznie, więc dzisiejsze 6 000 zł to w 2038 roku około 7 990 zł miesięcznie45.
Ile można wypłacać rocznie z mostu?
W pierwszym roku po odejściu wypłata to około 4,6% majątku dostępnego. Tyle wychodzi z podzielenia rocznych kosztów, około 95 880 zł w 2038 roku, przez 2 091 915 zł6. Ten stosunek to stopa wypłaty.
Po 60. urodzinach dochodzi IKE, a po 65. IKZE i świadczenie z ZUS, więc obciążenie zwykłego rachunku spada. Kalkulator sprawdza to miesiąc po miesiącu zamiast jednej stałej stopy.
W jakiej kolejności wydawać pieniądze?
Ogólna zasada, gdy masz wszystkie trzy konta: najpierw zwykłe rachunki, potem IKE, na końcu IKZE. Do 60. urodzin wypłata z IKE to zwrot z podatkiem od zysku, a zwolnienie obowiązuje dopiero od 60 albo od 55 lat z prawem do emerytury12. Od zysku ze zwykłego rachunku płacisz 19% podatku Belki przy każdej sprzedaży2, więc w każdym roku mostu sprzedajesz tyle, ile potrzebujesz na życie, a resztę zostawiasz.
Zwolnienie IKE po 60 wymaga wpłat w co najmniej pięciu latach kalendarzowych albo ponad połowy ich wartości wpłaconej co najmniej pięć lat przed wypłatą1. Od 65. urodzin IKZE wypłaca z ryczałtem 10% od całej kwoty, jeśli wpłacałeś w co najmniej pięciu latach12.
Prawo do emerytury z ZUS mężczyzna nabywa w wieku 65 lat, a kobieta 607. Nasz kalkulator dla obu płci liczy świadczenie od 65, bo to wariant ostrożniejszy. Ile ono wyniesie po krótszej pracy, opisujemy w tekście o emeryturze z ZUS przy wcześniejszym odejściu.
Co jeszcze przesuwa datę odejścia?
Koszty życia. Ta sama osoba wydająca 7 000 zł miesięcznie zamiast 6 000 zł kończy pracę później, a most się skraca, bo do 60 zostaje mniej lat4.
Jedna zmiana a data odejścia z pracy
| Wariant | Odejście z pracy | Wiek | Most | Podatek w całym planie |
|---|---|---|---|---|
| Przed zmianą | maj 2038 | 46 lat | 13 lat 5 mies. | 1 407 685 zł |
| Po zmianie | styczeń 2040 | 48 lat | 11 lat 9 mies. | 1 606 730 zł |
| Koszty życia miesięcznie | 6 000 zł → 7 000 zł |
|---|---|
| Odejście z pracy | 1 rok 8 mies. później |
| Wiek | 35 lat |
|---|---|
| Majątek dostępny | 400 000 zł |
| Konta emerytalne od 65 lat (IKZE) | 0 zł |
| Odkładasz miesięcznie | 8 000 zł |
| Koszty życia miesięcznie | 6 000 zł |
| Stopa zwrotu rocznie | 6% |
| Nowe wpłaty na | IKE |
Wyższe koszty przesuwają odejście z maja 2038 na styczeń 2040, o 1 rok 8 mies. później, w wieku 48 lat. Most skraca się z 13 lat 5 mies. do 11 lat 9 mies.4
Podobnie działa stopa zwrotu. Ta sama osoba przy 5% zamiast 6% rocznie odchodzi o 2 lata 9 mies. później4, co pokazujemy w tekście o obligacjach i OKI. Porównanie trzech kont dla tego samego planu jest w tekście IKE czy IKZE przed 60.
Kiedy most się nie domyka?
Gdy pieniądze poza IKE i IKZE skończą się przed 60. urodzinami. Zostaje wtedy zwrot z kont emerytalnych, z IKE z podatkiem od zysku, z IKZE z podatkiem według skali od całej kwoty. Plan, który liczy tylko łączny majątek, tego nie widzi. Kalkulator sprawdza most osobno i przesuwa datę odejścia tak, żeby majątek dostępny wystarczył do dnia, od którego konta wypłacają bez utraty ulgi.
Zdarza się to częściej u osób, które większość oszczędności trzymają na IKE i IKZE, a odchodzą wcześnie. Ryzyko jest największe na początku mostu: słaby rynek w pierwszych latach po odejściu zmniejsza kapitał, z którego jednocześnie żyjesz. Rezerwa na rok albo dwa kosztów w bezpiecznych aktywach zmniejsza to ryzyko, choć obniża średni zwrot.
Swój most policzysz w kalkulatorze z tym scenariuszem.
Przypisy
Ustawa o IKE i IKZE, art. 34 (warunki wypłaty z IKE) i art. 34a (warunki wypłaty z IKZE): https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20041161205 (otwiera się w nowej karcie) ↩ ↩ ↩ ↩
Ustawa o PIT, art. 21 ust. 1 pkt 58a (zwolnienie wypłat z IKE), art. 30a ust. 1 pkt 10 (19% od zwrotu z IKE), art. 30 ust. 1 pkt 14 (10% od wypłaty z IKZE), art. 30a i art. 30b (podatek od odsetek i zysków ze sprzedaży): https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU19910800350 (otwiera się w nowej karcie) ↩ ↩ ↩ ↩ ↩
Wyliczenie Plan Majątku: wartość w dniu odejścia (maj 2038) wypłat na koszty od maja 2038 do 60. urodzin, 161 miesięcy po około 7 990 zł rosnących o 2,5% rocznie, dyskontowanych stopą 6% rocznie, bez podatku, stan na 2026-10-03. ↩ ↩
Wyliczenie Plan Majątku: wiek 35 lat, majątek dostępny 400 000 zł, IKE/IKZE 0 zł, wpłata 8 000 zł miesięcznie (na IKE do rocznego limitu, reszta na zwykłe konto), koszty życia 6 000 zł albo 7 000 zł miesięcznie, stopa zwrotu 6% rocznie, inflacja 2,5%, plan do 90. roku życia, kwoty nominalne; podatek Belki od zysku przy wypłatach ze zwykłego konta i 10% od wypłat z IKZE liczone w planie; w wariancie porównawczym stopa zwrotu 5%, stan na 2026-10-03. ↩ ↩ ↩ ↩ ↩ ↩ ↩
NBP, cel inflacyjny 2,5%: https://nbp.pl/polityka-pieniezna/ (otwiera się w nowej karcie) ↩
Wyliczenie Plan Majątku: koszty 6 000 zł miesięcznie podniesione o inflację 2,5% rocznie do maja 2038, razy 12, podzielone przez majątek dostępny w dniu odejścia; stan na 2026-10-03. ↩
Ustawa o emeryturach i rentach z FUS, art. 24 (wiek emerytalny 60 lat dla kobiet i 65 dla mężczyzn): https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU19981621118 (otwiera się w nowej karcie) ↩
Pytania i odpowiedzi
- Ile pieniędzy trzeba mieć poza IKE, odchodząc z pracy w wieku 46 lat?
- Na same koszty do 60, przy dzisiejszych 6 000 zł miesięcznie i 6% zwrotu, około 1 032 000 zł w dniu odejścia; cały plan do 90 lat wymagał w naszym przykładzie 2 091 915 zł poza IKE.
- W jakiej kolejności wypłacać pieniądze po odejściu z pracy?
- Najpierw zwykłe rachunki do 60, potem IKE bez podatku, od 65 IKZE z 10% ryczałtem i świadczenie z ZUS.